De Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid (VRZHZ) voert namens de 17 gemeenten in onze regio verschillende taken uit op het gebied van crisisbeheersing, rampenbestrijding, brandweerzorg en geneeskundige hulpverlening. Daar komen ook veel termen bij kijken, die een uitleg nodig hebben. Hieronder volgt een uitleg over de termen binnen de afdeling Voorbereiding op Rampen en Crisis (VRC). Welke termen gebruiken we en wat betekenen ze?

  • COPI
  • ROT
  • GBT
  • RBT
  • GRIP
  • NL ALERT
  • de Meldkamer
  • Rampenzender
  • De werking van luchtmetingen/meetploegen

COPI

In het COPI zitten de officieren van de verschillende hulpdiensten, de gemeente, een communicatieadviseur, een informatiemanager en vertegenwoordigers van andere diensten als het waterschap, Rijkswaterstaat en dergelijke. Het COPI staat onder leiding van de Leider COPI.

De bezetting is:

  • Leider COPI
  • Taakcommandant Brandweer
  • Officier van Dienst Geneeskundig
  • Officier van Dienst Politie
  • Officier van Dienst Bevolkingszorg
  • Communicatieadviseur COPI
  • Informatiemanager COPI

ROT

In het ROT zitten de commandanten van de verschillende hulpdiensten, de gemeente, een communicatieadviseur, een informatiemanager en vertegenwoordigers van andere diensten als het waterschap, Rijkswaterstaat en dergelijke. Het ROT staat onder leiding van de Regionaal Operationeel Leider, de ROL.

De bezetting is:

  • Regionaal Operationeel Leider
  • Algemeen Commandant Brandweer Zorg
  • Algemeen Commandant Geneeskundige Zorg
  • Algemeen Commandant Politie Zorg
  • Algemeen Commandant Bevolkingszorg
  • Algemeen Commandant Ondersteuning
  • Communicatieadviseur ROT
  • Informatiemanager ROT
  • Informatiemedewerker ROT

GBT

Het Gemeentelijk BeleidsTeam (GBT) is het adviesteam van de burgemeester die op dat moment het bevoegd gezag bekleedt. De Regionaal Operationeel Leider (ROL) van het ROT krijgt de (strategische) instructies van de burgemeester. Het GBT komt bij elkaar bij een GRIP 3

De bezetting is:

  • Burgemeester
  • Liaison Regionaal Operationeel Leider
  • Ambtenaar Rampenbestrijding
  • Communicatieadviseur GBT
  • Gemeentesecretaris
  • Informatiecoördinator GBT

RBT

Het Regionaal BeleidsTeam (RBT) komt bijeen als een incident in meerdere gemeenten gevolgen heeft. De voorzitter van de Veiligheidsregio, de burgemeester van de grootste gemeente in de regio (Dordrecht)  treedt op als bevoegd gezag  en heeft de leiding. Het RBT komt bijeen als er sprake is van een GRIP 4.

De bezetting is:

  • Voorzitter Veiligheidsregio als bevoegd gezag
  • Burgemeesters van betrokken gemeenten
  • Hoofdofficier van justitie
  • Voorzitter van de betrokken waterschappen
  • Communicatieadviseur RBT
  • Informatiemanager RBT

GRIP

GRIP is de naam van de werkwijze hoe de coördinatie tussen de hulpverleningsdiensten verloopt. GRIP is een afkorting voor Gecoördineerde Regionale Incidentbestrijdings Procedure Het doel van deze procedure is het stroomlijnen van de onderlinge coördinatie. Omdat er meer middelen en bestuurslagen betrokken (kunnen) raken, moet er multidisciplinair worden afgestemd over de incident bestrijding.

We kennen in onze regio een vijftal niveau’s van GRIP:

GRIP 1 – Bronbestrijding,
GRIP 2 – Bron – en Effectbestrijding
GRIP 3 – Bedreiging van het welzijn van (grote groepen van) bevolking binnen één gemeente
GRIP 4 – Gemeentegrensoverschrijdend en/of dreiging van uitbreiding en/of mogelijk schaarste aan primaire levensbehoeften
GRIP 5 – Wanneer sprake is van een ramp of crisis die zich uitstrekt over meer dan één veiligheidsregio

Afhankelijk van de GRIP-fase is zijn er meer- of minder coördinatieteams betrokken.
• Bij een GRIP 1 is er (naast de meldkamer) één coördinatieteam betrokken, het COPI.
• Bij een GRIP 2 is de coördinatie belegd bij het ROT. Een COPI-team kan belast worden met de coördinatie van de inzet van de hulpdiensten bij de bron. Het ROT komt bij elkaar in het gebouw van de veiligheidsregio. De gemeeentelijke taken bij een GRIP-2 worden veelal uitgevoerd vanuit het gemeentehuis.
• Bij een GRIP 3 wordt, naast de teams die bijeenkomen bij een GRIP-2, ook een gemeentelijk beleidsteam bijeengeroepen. Dit team ondersteunt de burgemeester bij het nemen van belangrijke beslissingen.
• Bij een GRIP 4 wordt, naast de teams die bijeenkomen bij een GRIP-2, ook een regionaal beleidsteam bijeengeroepen. Hierin overleggen de betrokken burgemeesters. De burgemeester van de grootste gemeente in de regio, Dordrecht, zit dit overleg voor, en kan keuzes maken die effect hebben op de hele regio. Deze burgemeester is dan in functie als ‘voorzitter van de veiligheidsregio’.
• In een GRIP-5 situatie wordt er in meerdere regio’s opgeschaald als GRIP-4. De voorzitters van de betrokken veiligheidsregio’s overleggen over de gezamenlijke strategie

Meldkamer

Bij meldkamer komen de 112-meldingen binnen is er contact met de hulpverleners die op dat moment actief zijn. In onze regio heet de meldkamer de Gemeenschappelijke Meld Centrale (GMC). In de GMC zijn alle hulpdiensten vertegenwoordigd. De verschillende centralisten nemen de meldingen aan en sturen de eenheden de straat op richting het incident. Ook wordt afgestemd met andere betrokken partijen, als Rijkswaterstaat, busdiensten, brugbedieningen en prorail. De GMC zit nu nog in Dordrecht, maar zal op termijn samengaan met de meldkamer van de Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond en dan verplaatst worden naar Rotterdam.

Rampenzender

Tijdens een incident is het mogelijk om de rampenzender in te zetten. In onze regio is Radio Rijnmond de rampenzender. Als Radio Rijnmond als rampenzender wordt ingezet zal dit ook gecommuniceerd worden. Deze radiozender zal dan fungeren als officieel communicatie kanaal van de desbetreffende gemeente over het incident. Radio Rijnmond is te vinden op 93.4 FM, maar daarnaast ook via DAB+, rijnmond.nl of via de TV. Naast Radio Rijnmond is het ook mogelijk om een teletekstpagina in te zetten (pagina 130) en een tickertape onder te televisie-uitzending. Het is overigens niet vanzelf sprekend dat ook RTV Rijnmond bij rampen en grote calamiteiten als rampenzender wordt ingezet. Daarnaast is Rijnmond natuurlijk een nieuwszender, die zelf informatie verzameld en verspreidt.

Meetploegen brandweer

Als er een vermoeden is van een gevaarlijke stof kan de brandweer metingen laten uitvoeren door de meetploegen. In onze regio zijn 7 brandweerposten gespecialiseerd in het uitvoeringen van metingen. De meetploegen zijn in staat om snelle metingen uit te voeren. Met behulp van de uitkomsten deze metingen kan het COPI of ROT beslissingen nemen of nadere acties uitzetten. De inzet van de meetploegen wordt gecoördineerd door de Adviseur Gevaarlijke Stoffen (de specialist van de brandweer ter plaatse) of de meetplanleider van de brandweer die vanuit het coördinatiecentrum van de veiligheidsregio werkt.